5 cách xây dựng thói quen ngủ của bé
-
11/05/2026
-
2
Giấc ngủ đóng vai trò quan trọng đối với sự phát triển thể chất và tinh thần của trẻ nhỏ. Tuy nhiên, không phải bé nào cũng dễ dàng đi vào giấc ngủ hoặc có lịch ngủ ổn định ngay từ những tháng đầu đời.
Để giúp bé ngủ ngon và hình thành nhịp sinh hoạt phù hợp, ba mẹ không cần bắt đầu bằng một thời gian biểu quá nghiêm ngặt. Điều quan trọng là hiểu nhu cầu ngủ của con, nhận biết dấu hiệu buồn ngủ và duy trì những thói quen ngủ của bé tích cực mỗi ngày.

Hiểu nhu cầu ngủ và thói quen ngủ của bé theo từng giai đoạn
Mỗi độ tuổi có nhu cầu ngủ, thói quen ngủ của bé khác nhau. Ba mẹ nên dựa vào giai đoạn phát triển của bé để điều chỉnh lịch sinh hoạt, thay vì áp dụng một khung giờ cố định cho tất cả trẻ.
- Trẻ sơ sinh (0–3 tháng): Bé thường ngủ thành nhiều giấc ngắn cả ngày lẫn đêm, chưa phân biệt rõ ngày và đêm. Việc thức dậy để bú là hoàn toàn bình thường.
- Bé từ 3–6 tháng: Nhịp sinh học dần ổn định hơn. Bé có thể bắt đầu nhận biết sự khác biệt giữa ban ngày và ban đêm, đồng thời hình thành những khoảng ngủ dài hơn.
- Bé từ 6–12 tháng: Nhiều bé đã có lịch ngủ đêm tương đối ổn định và các giấc ngủ ngày rõ ràng hơn. Tuy nhiên, mọc răng, thay đổi vận động hoặc nhu cầu bú vẫn có thể khiến bé thức giấc.
- Bé từ 1 tuổi trở lên: Thời gian ngủ ngày thường giảm dần, trong khi giấc ngủ ban đêm trở nên quan trọng hơn. Ba mẹ có thể duy trì giờ đi ngủ và thức dậy tương đối ổn định.
Nhu cầu ngủ ở mỗi bé không hoàn toàn giống nhau. Ba mẹ không nên quá lo lắng nếu lịch ngủ của con khác với những trẻ cùng độ tuổi.
Nhận biết dấu hiệu buồn ngủ của bé
Một trong những cách giúp bé ngủ dễ dàng hơn và hình thành thói quen ngủ của bé một cách khoa học là cho bé đi ngủ khi đã xuất hiện dấu hiệu buồn ngủ, thay vì đợi đến lúc bé quá mệt hoặc quấy khóc.
Một số dấu hiệu ba mẹ có thể quan sát:
- Bé ngáp, dụi mắt hoặc nhìn lơ đãng.
- Bé giảm hứng thú với đồ chơi và các hoạt động xung quanh.
- Bé ít tương tác, trở nên im lặng hoặc muốn được ôm ấp.
- Bé cáu gắt, quấy khóc dù không có nhu cầu ăn hoặc thay tã.
Khi nhận thấy những biểu hiện này, ba mẹ nên giảm các hoạt động kích thích và bắt đầu đưa bé vào không gian nghỉ ngơi. Việc nhận biết đúng thời điểm giúp quá trình đi ngủ nhẹ nhàng hơn.
Xây dựng trình tự trước giờ ngủ sẽ giúp hình thành thói quen ngủ của bé tốt hơn
Trẻ nhỏ thường cảm thấy an tâm hơn khi các hoạt động diễn ra theo trình tự quen thuộc. Ba mẹ có thể bắt đầu bằng một chuỗi hoạt động đơn giản trước giờ ngủ, chẳng hạn:
Tắm hoặc lau người → Thay tã, mặc đồ ngủ → Bú sữa → Đọc truyện hoặc hát ru → Giảm ánh sáng và đưa bé đi ngủ.
Không nhất thiết phải thực hiện tất cả các bước mỗi tối. Điều quan trọng là duy trì một trình tự phù hợp với độ tuổi và nhu cầu của bé.
Với trẻ lớn hơn, ba mẹ có thể bổ sung hoạt động đọc sách, kể chuyện hoặc trò chuyện nhẹ nhàng. Nên hạn chế trò chơi quá sôi động và thiết bị điện tử trước giờ ngủ để bé dễ thư giãn.
Tạo môi trường ngủ thoải mái và an toàn

Không gian ngủ có ảnh hưởng đáng kể đến chất lượng giấc ngủ của bé. Ba mẹ nên giữ phòng ngủ thoáng khí, nhiệt độ dễ chịu, ánh sáng dịu và hạn chế tiếng ồn đột ngột.
Đặc biệt, với trẻ dưới 1 tuổi, cần chú ý các nguyên tắc ngủ an toàn:
- Luôn đặt bé nằm ngửa khi ngủ, cả giấc ngủ ngày và ban đêm.
- Sử dụng bề mặt ngủ phẳng, chắc chắn, có nệm phù hợp và ga trải vừa vặn.
- Không để gối, chăn mềm, thú bông hoặc vật dụng rời trong khu vực ngủ của bé.
- Nên để bé ngủ trong cùng phòng với ba mẹ, nhưng trên bề mặt ngủ riêng, ít nhất trong 6 tháng đầu.
- Không để bé ngủ thường xuyên trên ghế rung, sofa hoặc các bề mặt nghiêng không được thiết kế dành cho giấc ngủ.
Những nguyên tắc này giúp tạo môi trường ngủ an toàn và giảm nguy cơ tai nạn liên quan đến giấc ngủ ở trẻ nhỏ.
Duy trì thói quen và linh hoạt theo nhu cầu của bé
Thói quen ngủ cần thời gian để hình thành. Ba mẹ nên cố gắng duy trì giờ thức dậy, các giấc ngủ ngày và trình tự trước giờ ngủ tương đối nhất quán.
Nếu bé thức giấc giữa đêm, hãy kiểm tra những nhu cầu cơ bản như đói, tã ướt, nóng, lạnh hoặc khó chịu. Khi chăm sóc bé vào ban đêm, nên giữ ánh sáng dịu và hạn chế vui chơi để bé dần nhận biết đây là thời gian nghỉ ngơi.
Ba mẹ cũng cần linh hoạt khi bé mọc răng, ốm, thay đổi môi trường hoặc bước vào giai đoạn phát triển mới. Không nên ép bé theo lịch ngủ cứng nhắc hay tự ý cắt cữ bú đêm khi bé vẫn cần bú.
Nếu bé thường xuyên khó ngủ, ngủ kém kéo dài, ngáy bất thường hoặc có biểu hiện ảnh hưởng đến sức khỏe, ba mẹ nên trao đổi với bác sĩ nhi khoa.
Giúp hành trình ngủ của bé nhẹ nhàng hơn cùng EMOON
Một không gian ngủ phù hợp cùng những vật dụng hỗ trợ tiện ích có thể giúp ba mẹ chăm sóc bé thuận tiện hơn mỗi ngày.
EMOON mang đến các sản phẩm dành cho nhu cầu giấc ngủ và sinh hoạt của bé, giúp ba mẹ có thêm lựa chọn khi chuẩn bị không gian nghỉ ngơi cho con. Ba mẹ có thể tham khảo các sản phẩm phù hợp với độ tuổi, nhu cầu sử dụng và điều kiện thực tế của gia đình.
Hãy nhớ rằng, không có một lịch ngủ chung phù hợp với tất cả các bé. Sự kiên nhẫn, thấu hiểu và đồng hành của ba mẹ mới là nền tảng quan trọng giúp con từng bước hình thành thói quen ngủ tốt.
Lưu ý: Nội dung mang tính tham khảo, không thay thế tư vấn y tế. Ba mẹ nên tham khảo bác sĩ nếu có lo lắng về thời lượng hoặc chất lượng giấc ngủ của bé.
